20/06/1966: Ngày mất nhà thiên văn học Bỉ, linh mục Georges Henri Joseph Éduard Lemaître

Chủ nhật, 20 Tháng 6 2010 00:00 Trần Tuấn Tú
Email In PDF.
Georges Henri Joseph Éduard Lemaître sinh ra tại thành phố Charleroi, miền trung nước Bỉ. Lemaître được coi là người tiên phong trong việc áp dụng Thuyết Tương Đối Tổng Quát của Albert Einstein vào lĩnh vực vũ trụ học.

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/52/Lemaitre.jpg/250px-Lemaitre.jpg

Ảnh: Georges Henri Joseph Éduard Lemaître (17/07/1894 – 20/06/1966)

Năm 1922, Alexander Friedmann đã nghiên cứu Thuyết Tương Đối Tổng Quát của Einstein và kết luận rằng vũ trụ không tĩnh tại mà đang mở rộng hoặc co lại. Năm 1927, Lemaître cũng đã đưa ra những dự đoán về về sự dịch chuyển ra xa của các thiên thể với vận tốc lùi xa tỷ lệ với khoảng cách (dự đoán này sau đó 2 năm được Edwin Hubble chứng minh bằng các thực nghiệm và khái quát hóa thành định luật). Năm 1931, Lemaître đã đưa ra "giả thiết về nguyên tử nguyên thủy" (hypothesis of the primeval atom), giả thiết sau này được coi là tiền thân của thuyết Bigbang. Ban đầu, Einstein còn tin tưởng vào một mô hình vũ trụ tĩnh tại và đã phản đối các kết luận, giả thiết của Friedmann và Lemaître. Sau khi Hubble đưa ra các cơ sở thực nghiệm cho một vũ trụ đang giãn nở (năm 1929), Einstein đã chuyển sang ủng hộ và tán thành giả thiết của Lemaître. Tháng 1 năm 1933, Lemaître và Einstein đã thực hiện nhiều buổi seminar tại California để trình bày giả thiết về nguyên tử nguyên thủy. Einstein đã nhận xét: đó là một giải thích đẹp nhất, thỏa đáng nhất về sự sáng tạo ra vũ trụ mà tôi đã từng được nghe ("This is the most beautiful and satisfactory explanation of creation to which I have ever listened").

Năm 1933, Lemaître xuất bản chi tiết giả thiết của ông. Nó đã được giới khoa học chấp nhận và đem về cho ông nhiều vinh quang. Lemaître được đương thời ca ngợi là một trong những người đi đầu trong lĩnh vực vũ trụ học.

Trong những năm cuối đời, ông giành nhiều thời gian để nghiên cứu lý thuyết tính toán. Từ năm 1930, ông được trao quyền sử dụng một trong những chiếc máy tính mạnh nhất thời bấy giờ: máy tính Mercedes. Lemaître cũng đã tiến hành nhiều nghiên cứu về sự phát triển của máy tính, về ngôn ngữ lập trình.

Lemaître qua đời vào ngày 20/06/1966, ông đã kịp chứng kiến sự phát hiện ra bức xạ phông vũ trụ, minh chứng rõ ràng cho tính đúng đắn của thuyết Bigbang, học thuyết mà ông đã đặt ra những nền móng đầu tiên thông qua "giả thiết về nguyên tử nguyên thủy".

Lemaître đã được trao tặng nhiều giải thưởng cao quý, đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ quan trọng trong cả hai lĩnh vực: khoa học và tôn giáo. Tên ông được đặt cho một crater trên Mặt Trăng, được dùng để đặt cho nghiệm chính xác của phương trình trường Einstein trong thuyết Tương Đối Tổng Quát (Friedmann-Lemaître-Robertson-Walker metric).

Trần Tuấn Tú

Tài liệu tham khảo:
[1]Today in Science History, 1999 - 2007. June 20 - Births, Deaths, Events, http://www.todayinsci.com/6/6_20.htm
[2]Wikipedia, 05/2007. Georges Lemaître
, http://en.wikipedia.org/wiki/Georges_Lema%C3%AEtre
Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:
Lần cập nhật cuối ( Thứ bảy, 19 Tháng 6 2010 18:41 )  

Bình chọn

Bạn đã từng, hoặc đang mơ ước mình trở thành một nhà thiên văn học ?